Ik bepaal niet wat mijn lezer leest

Niet de schrijver die de betekenis bepaalt, maar de lezer.

De Franse humanist Michel de Montaigne uit de zestiende eeuw herkende dit verschijnsel al. “Dus dat zal wel waar zijn, hm.”

“Een competent lezer ontdekt in de geschriften van een ander vaak volmaaktheden die de auteur er niet bewust in heeft gelegd, en geeft er een rijkere en veelzijdigere betekenis aan.”
– Michel de Montaigne

Ik kan mij er niet in verplaatsen, althans, niet in mijn eigen teksten. Ik schrijf mijn stukken met een betekenis en het is mogelijk, ik ga er zelfs vanuit, dat mijn lezers er een eigen interpretatie aangeven, maar is dat dan ook DE BETEKENIS.

Dat doet mij denken aan een college Religiewetenschappen. De docent had het over verschillende waarheden in de wereld en geschiedenis. Dat er meerdere waarheden bestaan over bijvoorbeeld het begin van de planeten en heelal. Dat er een opmars is van plukjes waarheid. Ik begrijp dat echt niet, iets is maar op één manier gegaan. Maakt mij niet of het op de Islam manier is of op de Joodse manier.

Terug naar de teksten. Gedichten kunnen anders worden ontcijferd door de lezer dan de schrijver bedoeld heeft. Zogeheten psychoanalyse. Soms gaat dit veel te ver en wordt er gespeculeerd. Bij Literatuurwetenschappen hadden we het over psychoanalyse bij dromen. Bevat de droom een hagedis die zijn staart kan verliezen, dan heb je castratie-angst. Juist. Te lezen in ‘die Traumdeutung’ (1899) geschreven, uiteraard, door Siegmund Freud.

WILLEN WIJ DIT WEL.

Je schrijft niets voor niets iets. Je wilt iets zeggen, iets overbrengen. En lezers die de boodschap niet krijgen, of een verkeerd duwtje krijgen. De verkeerde richting op. Nee. Boycotten.

Daarom vind ik het ook belangrijker wat de schrijver er zélf mee bedoeld heeft en niet wat men er van gemaakt heeft.

Advertenties

3 gedachtes over “Ik bepaal niet wat mijn lezer leest

  1. Ik ben natuurlijk nieuwsgierig naar wat de schrijver bedoeld heeft met zijn gedicht of roman of wat dan ook, maar ik vind niet dat hij/zij het laatste woord heeft. De schrijver moet mee kunnen doen aan het debat van de lezers. Zo kom je nog eens tot interessante interpretaties.

  2. Klopt. Daarom vind ik het altijd zo stom als in interviews naar de gedachte of betekenis achter een bepaald boek of tekst wordt gevraagd (die vraag wordt dan aan de schrijver gesteld). Iedereen geeft weer een andere betekenis aan een tekst en dat is ook weer het leuke eraan.
    Dus ik ben het niet met je eens, wat de schrijver ermee bedoelt, is voor mij niet interessant. Ik vind het veel interessanter om naar die verschillende betekenissen te kijken, ongeacht wat de schrijver ermee heeft bedoeld.

    (maar goed, dat is de algemene gedachte van mijn studie, dus vandaar dat ik ook zo denk)

    • Ik ben het met je eens qua onderzoeken van de empirische kant. Dat vind ik ook interessant. Maar ik vind dat, laat ik het op mijzelf betrekken, mijn teksten één betekenis hebben. Namelijk die ik er aan geef.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s